Artikülasyon bozukluğu
Tek bir sesin yanlış çıkması ile konuşmanın bütününün karışması aynı şey değil.
Son güncelleme: 22 Eylül 2026
Çocuk “arı” yerine “ayı” diyor, “su” yerine “tu” diyor, “kedi”nin başını yumuşatıyor. Aile bunu “harf eksik” diye anlatır. Artikülasyon, o sesin ağızda nasıl kurulduğuyla ilgilidir: dilin yeri, dudağın duruşu, sesin sürekliliği. Hata tek seste toplanıyorsa ve başka kelimelerde düzenli bir sadeleştirme yoksa konu çoğu zaman artikülasyondur.
Türkçede bazı sesler geç oturur. R bunun başında gelir. Dört yaşında r’nin net olmaması, tek başına alarm değildir. Buna karşılık çocuk yabancı biri tarafından neredeyse hiç anlaşılmıyorsa, ya da hata yaşıtlarında çoktan kaybolmuş bir seste ısrarla duruyorsa bakmak için yaş beklemenin gerekçesi zayıflar.
Evde tekrar ettirmek
Günde yüz kez “de bakalım r” demek sesi yerleştirmez. Çocuğu düzeltme sırasına sokar, o da susmayı seçebilir. Daha işe yarayanı, doğru üretimi sizin cümlenizin içinde duymasıdır. O “ayı” dediğinde siz “evet, kırmızı araba” dersiniz. Ders gibi değil, sohbetin içinden.
Hata birden fazla seste, hem de kalıp halindeyse — küme düşürme, son sesi yutma, bir sesi hep bir başkasıyla değiştirme — sayfa değişir: fonolojik bozukluk. R sesi ayrı bir soru olarak da duruyor.